Na czym polega uniwersalizm "Skąpca" Moliera?

Ta praca została zatwierdzona przez naszego nauczyciela: 29.07.2024 o 15:57

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 25.07.2024 o 8:44

Wprowadzenie do komedii Moliera „Skąpiec”**

Komedie Moliera, z których „Skąpiec” zajmuje jedno z czołowych miejsc, od wieków cieszą się niesłabnącą popularnością. Prapremiera tego dzieła odbyła się w 1668 roku, a jego treść do dziś fascynuje zarówno badaczy literatury, jak i zwykłych czytelników. Historia opowiada o skąpym Harpagonie, którego życie i relacje z rodziną są podporządkowane obsesji na punkcie gromadzenia bogactwa. W utworze splatają się losy kilku bohaterów: Harpagona, jego dzieci – Kleanta i Elizy – oraz ich miłosnych partnerów, Marianny i Walerego. Molier bawi czytelników przykładami skąpstwa Harpagona, jednocześnie niosąc morał, iż nadmierna chciwość prowadzi do licznych nieszczęść. W tej komedii Molier udowadnia, że potrafi jednocześnie bawić i pouczać, co czyni jego twórczość niezapomnianą.

Teza

Komedie Moliera, w tym „Skąpiec”, ukazują problemy uniwersalne, które pozostają aktualne zarówno w XVII wieku, jak i współcześnie. Uniwersalizm tej komedii manifestuje się głównie w przedstawieniu postaci i sytuacji, które są zrozumiałe i bliskie ludziom niezależnie od ich czasu i miejsca. Obsesja na punkcie pieniądza, konflikty pokoleniowe oraz miłość to kwestie, które przeplatają się przez wieki, a Molier zręcznie ukazuje ich konsekwencje oraz przezorność, jaką winniśmy mieć w podejściu do życia.

Rozwinięcie

Postać Harpagona jako uosobienie skąpstwa

Harpagon, główny bohater „Skąpca”, stanowi kwintesencję skąpstwa. Jego całe życie podporządkowane jest manii oszczędzania i gromadzenia majątku. Harpagon pragnie mieć pełną kontrolę nad każdym wydanym groszem, co prowadzi do absurdalnych sytuacji – potrafi zamknąć chleb przed rodziną, a sam nosić stare, znoszone ubrania. Jego skąpstwo jest nie tylko formą tragikomizmu, ale i symbolicznym ostrzeżeniem przed moralnym upadkiem wynikającym z uzależnienia od pieniędzy.

Skąpstwo jako fenomen uniwersalny

Problematyka nadmiernego przywiązania do pieniędzy przewija się przez wieki i wciąż pozostaje aktualna. Współczesne społeczeństwo również zna przykłady ludzi, którzy zaniedbują swoje rodziny na rzecz kariery i majątku. Obsesja na punkcie bogactwa prowadzi do egoizmu oraz alienacji społecznej, co Molier zręcznie ukazuje poprzez postać Harpagona. Firmy, które nieuczciwie traktują swoich klientów i pracowników, to współczesne odbicie problemów, z jakimi mierzyli się ludzie już w XVII wieku. Skąpstwo Harpagona uczyniło go postacią przerażającą, ale i śmieszną, co doskonale przystaje do współczesnych realiów korporacyjnych.

II. Konflikt pokoleń

Opis relacji rodzinnych w domu Harpagona

Relacje Harpagona z własnymi dziećmi, Kleantem i Elizą, są dalekie od ideału. Dominuje w nich napięta atmosfera wynikająca z tyranii ojca, który nie tylko kontroluje finanse, ale i przyszłość swoich dzieci. Despotyzm Harpagona jest przyczyną licznych konfliktów i nieporozumień. Kleant, zakochany w Mariannie, nie może liczyć na pomoc ojca, który chce również poślubić Mariannę dla swojego majątku. Eliza natomiast, pragnąc poślubić Walerego, napotyka na sprzeciw ojca, który widzi w niej jedynie źródło finansowych korzyści. Sytuacja w domu Harpagona doskonale obrazuje uniwersalny konflikt pokoleń.

Konflikt pokoleń jako problem uniwersalny

Nieporozumienia między rodzicami a dziećmi są problemem, który pojawia się w każdej epoce. Różne systemy wartości i oczekiwania społeczne często prowadzą do alienacji, buntu młodzieży czy ucieczek z domu. Współcześnie obserwujemy podobne zjawiska – różnice w podejściu do technologii, kariery zawodowej, życia codziennego pomiędzy starszym i młodszym pokoleniem są często powodem konfliktów. Molier zwraca uwagę na to, jak brak zrozumienia między pokoleniami może prowadzić do głębokich problemów społecznych i rodzinnych.

III. Problematyka miłosna

Związki miłosne w „Skąpcu”

Miłość w „Skąpcu” ukazana jest jako uczucie, które musi walczyć z licznymi przeszkodami. Kleant i Marianna oraz Eliza i Walery to pary, które muszą stawić czoła przeszkodom finansowym i brakowi akceptacji ze strony Harpagona. Kleant kocha Mariannę szczerym uczuciem, jednak jego plany zostają zniweczone przez pazerność ojca, który również pragnie poślubić Mariannę, widząc w niej sposób na zysk. Z kolei Eliza, zakochana w Walerym, nie może liczyć na wsparcie ojca, który widzi w jej małżeństwie jedynie okazję do wzbogacenia się. Mimo licznych trudności, młodzi bohaterowie walczą o swoją miłość, co pokazuje, jak uniwersalnym i trwałym uczuciem jest miłość.

Miłość jako temat uniwersalny

Miłość, jako jedna z najsilniejszych emocji, od wieków stanowi temat literacki. Współczesne społeczeństwo również zna liczne przypadki, gdzie uczucie musi zmagać się z brakiem akceptacji ze strony rodziny, różnicami społecznymi, ekonomicznymi czy kulturowymi. Autentyczność, oddanie i walka o uczucia to wartości, które są ponadczasowe i uniwersalne. Miłość Kleanta i Marianny, mimo przeszkód finansowych, oraz związek Elizy i Walerego, mimo sprzeciwów Harpagona, pokazują, że prawdziwe uczucie jest w stanie przetrwać wszelkie trudności. Współczesne przykłady par, które muszą zmagać się z różnymi trudnościami, tylko potwierdzają, że miłość jest uniwersalnym motywem, aktualnym na przestrzeni wieków.

IV. Analiza dydaktyczna

Moralne przesłanie „Skąpca”

„Skąpiec” niesie ze sobą ważne przesłania moralne. Molier ostrzega przed nadmiernym materializmem i skąpstwem, pokazując, że prowadzą one do alienacji i braku szczęścia. Harpagon, mimo swojego bogactwa, jest człowiekiem pozbawionym radości życia, ciągle dręczonym strachem o swoje pieniądze. Jego relacje rodzinne są napięte, a jego obsesja na punkcie pieniędzy prowadzi do licznych konfliktów. Molier nie tylko bawi, ale i poucza, wskazując czytelnikowi, że nadmierna miłość do pieniądza przynosi więcej szkody niż pożytku. Sytuacja Harpagona jest przestroga dla tych, którzy zaniedbują relacje międzyludzkie na rzecz gromadzenia majątku.

Uniwersalizm Moliera

Molier był doskonałym obserwatorem ludzkiej natury. Skłonność do skrajności, egoizmu oraz konflikty pokoleniowe to problemy, które Molier zręcznie przedstawił w swoich komediach, czyniąc je aktualnymi i uniwersalnymi. „Skąpiec” ukazuje, że ludzka natura pozostaje niezmienna, a problemy, z jakimi zmagają się bohaterowie komedii, są wciąż obecne w dzisiejszym świecie. Molier, poprzez swoje dzieła, zachęca do refleksji nad własnym życiem i postawami, pokazując, że mimo upływu czasu, pewne kwestie pozostają niezmienne.

Zakończenie

„Skąpiec” to komedia, która wciąż fascynuje i bawi czytelników. Motywy skąpstwa, konfliktu pokoleń oraz miłości, przedstawione przez Moliera, są uniwersalne i ponadczasowe. Problemy ukazane w komedii są wciąż aktualne i znane współczesnym społeczeństwom. Molier, poprzez swoje dzieło, ukazuje, że ludzkie problemy są niezmienne, co czyni jego twórczość uniwersalną i zrozumiałą dla kolejnych pokoleń.

Wniosek końcowy

Molier, poprzez „Skąpca”, ukazuje, że ludzkie problemy są ponadczasowe. Skąpstwo, konflikt pokoleń i miłość to tematy, które nie tracą na aktualności mimo upływu czasu. Uniwersalizm tej komedii polega na przedstawieniu postaci i sytuacji, które są zrozumiałe i bliskie ludziom niezależnie od ich czasu i miejsca. Dzięki temu „Skąpiec” Moliera nie tylko bawi, ale i poucza, zachęcając czytelników do refleksji nad własnymi postawami i relacjami. Zachęca nas do zastanowienia się, czyśmy sami nie ulegamy takim samym słabościom jak bohaterowie tej komedii, czyniąc tym samym dzieło Moliera wiecznie aktualnym. Uniwersalizm dzieł Moliera polega na ich zdolności do przetrwania prób czasu, przekazywania ważnych wartości i nauk kolejnym pokoleniom.