„Syzyfowe prace” Stefana Żeromskiego- bohaterowie

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 2.03.2024 o 15:00

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 17:08

Powieść "Syzyfowe prace" Stefana Żeromskiego to dzieło, które z powodzeniem można uznać za jeden z wybitniejszych przykładów literatury o tematyce narodowej i wychowawczej. Kontekst historyczny utworu to lata popowstaniowe w zaborze rosyjskim, kiedy to naród polski zmagał się ze zjawiskiem rusyfikacji. Znaczenie tytułu powieści wywodzi się z mitu o Syzyfie, który został skazany na wieczne toczenie głazu pod górę, co jest metaforą ciężkiej i wydawałoby się bezowocnej pracy na rzecz odzyskania niepodległości przez Polaków. Bohaterowie i wydarzenia powieści nierozerwalnie związane są z życiem autora – Żeromski sam doświadczył represji rusyfikacyjnych w szkole, co uwidacznia się w precyzyjnym odwzorowaniu realiów edukacyjnych tamtych czasów.

Centralną postacią jest Marcin Borowicz, pochodzący ze zubożałej rodziny szlacheckiej. Jego kształtowanie się jako człowieka i patriota wiąże się z zetknięciem z rusyfikacją w placówkach edukacyjnych, gdzie łączy siły z innymi uczniami by walczyć o polską tożsamość. Dzięki wpływom Bernarda Zygiera, nauczyciela i patrioty, Marcin przechodzi przełom w świadomości narodowej, co kryształowo ukazuje scena jego buntu poprzez obrzucenie błotem rosyjskiego nauczyciela. Kontakty z inspektorem gimnazjum klerykowskiego, także odgrywają znaczącą rolę w rozwoju bohatera.

Radek Jędrzej, chłopiec pochodzący z wiejskiej rodziny, również zmaga się z przeciwnościami wynikającymi ze swojego pochodzenia. Jako zjawisko wyjątkowe, zostaje odkryty przez Pigwańskiego, korepetytora, który docenia jego zdolności. Radek doświadcza konfliktów w gimnazjum, stając przed ryzykiem wydalenia, jednak ma wsparcie w osobie Marcina.

Anna Stogowska, nazywana Birutą, jest postacią przedstawiającą dziecko mieszanych małżeństw polsko-rosyjskich, która doświadcza wewnętrznego rozdarcia między kulturami. Jej ucieczka do Rosji i związki uczuciowe z Marcinem również ilustrują skomplikowane relacje w warunkach zaborów.

Bernard Zygier to postać wprowadzająca idee patriotyczne do życia szkoły. Odpowiedzialny za konspiracyjną działalność oraz inspirujące wpływy na uczniów, szczególnie za pośrednictwem sceny recytacji "Reduty Ordona", która staje się punktem zwrotnym w świadomości młodzieży.

Nauczyciele i dyrekcja szkoły zostali wykreowani jako narzędzia rusyfikacji. Charakterystyki takich postaci jak Wiechowski, Sztetter, Majewski czy Kriestoobriadnikow ukazują różne sposoby nauczania i postawy wobec polskości uczniów. Poza tym, dyrektor i inspektor wykorzystują zastraszanie i manipulację jako metody wychowania, a naczelnik Jaczmieniew reaguje na poziom prowadzonej edukacji.

Szkolnictwo epoki zaborów przedstawione w powieści jest areną rusyfikacji. Zarówno szkoła w Owczarach, jak i gimnazjum w Klerykowie pokazują poziom dyscypliny, restrykcje językowe oraz represje za używanie języka polskiego i posiadanie polskiej literatury.

Temat buntu i dorastania przewija się przez całą powieść. Ujawnia się bierność i aktywne przeciwstawianie się, procesy dojrzewania bohaterów. Akcent pada na rozwój buntu narodowego i świadomości w młodym pokoleniu, co podkreśla kluczowa scena recytacji "Reduty Ordona".

Podsumowując, przedstawione postacie w "Syzyfowych pracach" znacząco wpłynęły na rozwój tematyki narodowej. Powieść jest portretem pokolenia walczącego o zachowanie tożsamości w obliczu rusyfikacji i podkreśla uniwersalność tematu walki o zachowanie własnej kultury i tożsamości narodowej. W oparciu o wiedzę uzyskaną z lektury, źródeł krytycznych i analiz literackich, a także publikacji dotyczących historii Polski w okresie zaborów, można uznać "Syzyfowe prace" za dzieło niezwykle wartościowe i aktualne, pomimo upływu czasu.